|
           
et
was Robert Nideffer die het meest veelomvattende model over concentratie
opstelde (1976). Hij beschrijft concentratie als de behoefte om
controle over de aandacht te hebben. Het is een eigenschap die
getraind en verbeterd kan worden.
oorbeelden van oefeningen om concentratie te verbeteren in een
sport gerelateerde omgeving zijn: het gebruik maken van de juiste
aanwijzingen, positieve zelf-praat, afleidingstrainingen,
visualisatie, het stellen van doelen, groepsdiscussies en
leiderschapsactiviteiten.
oncentratie is de bewuste ervaring van het uitoefenen van mentale
kracht op het moment dat informatie zeer selectief wordt ervaren.
Elementen van concentratie zijn aandacht en focus. Een bekende
metafoor die gebruikt wordt om concentratie te omschrijven is de
zogenaamde 'spot-light' metafoor. Deze wil zeggen dat concentratie
maar op één mentale activiteit op een bepaald moment te richten is.
oncentratie is een belangrijk begrip in de sportpsychologie omdat
licht verlies van concentratie een grote impact kan hebben op de
prestaties van sporters. Concentratie op het juiste moment is een
cruciale component van een goede sportprestatie, in het bijzonder in
situaties waarin hoge prestaties verwacht worden.
it een onderzoek van Nideffer, Sagal, Lowry & Bond (2001) naar voren dat topsporters met
behulp van de juiste psychologische coaching en juiste
trainingsprogramma’s na verloop van tijd hun vaardigheid betreffende
concentratie verbeteren. Ook bleek dat topsporters hun
aandacht veel beter weten te richten, onder zware stress (inclusief
vermoeidheid, ziekte of competitie) hun focus weten te behouden en zowel
interne als externe stimuli kunnen negeren. Je kan zelf
eenvoudige oefeningen doen om dit resultaat te bereiken (zie link
onderaan).
e vaardigheid van een sporter, om zijn aandacht te richten op een
taak die voorhanden ligt, is een essentieel onderdeel van een
optimale prestatie. De optimale prestatie kan indirect beïnvloed
worden door zowel interne als externe stimuli omdat beiden van
invloed zijn op de concentratie van de sporter. Bij het nemen
van een vrijworp in het basketbal is er ‘boe’-geroep van
het publiek, dit om de speler af te leiden en in zijn prestatie aan
te tasten. Storende interne stimuli zoals het hebben van een vermoeid lichaam,
een opkomende (of bestaande) verkoudheid of griep,
zijn afleidende lichamelijke gewaarwordingen, maar ook het hebben
van negatieve gevoelens en gedachten zijn zaken die de sporter uit
zijn concentratie kunnen halen.
Simulatieoefening
e competitieve omgeving kent verscheidene factoren die verschillend
zijn van de training omgeving. Fysieke factoren zoals de
aanwezigheid van een tegenstander, een rumoerig publiek en de
aanwezigheid van een scheidrechter of een jury die in het BMX'en je
prestaties beoordeelt, zijn anders dan die tijdens de
training. Tevens zijn er verschillen op het gebied van
psychologische factoren, zoals de gevoelde niveaus van stress,
angst, motivatie en zelfvertrouwen. Duidelijk is dat het van
cruciaal belang is dat een sporter zich niet laat afleiden door deze
verschillen. Door deze factoren te simuleren in trainingen kan
bijvoorbeeld een tennisser met behulp van een relaxatietraining
leren zijn concentratie te behouden bij een onterecht ‘uit’ gegeven
bal.
Mislukking omzetten in succes
en sporter kan zijn concentratie kwijt raken na het maken van een
fout. Een manier om hier mee om te gaan is door een sporter te
trainen een mislukking om te zetten in succes. Het gaat hierbij om
een cognitieve gewoonte waarbij een sporter leert direct na het
maken van een fout dezelfde oefening mentaal succesvol te herhalen
in plaats van zijn aandacht op de gemaakte fout te richten. Door
deze oefening uit te voeren zal de mentale succesvolle herhaling een
geconditioneerde respons worden in het bewustzijn van de sporter in
plaats van de fout die iedere keer de sporter uit zijn concentratie
zal halen.
Conclusie
en duidelijke conclusie die getrokken kan worden uit het
bovengenoemde is dat er een rijke verscheidenheid bestaat aan
technieken en strategieën die sporters als middel kunnen gebruiken
om hun concentratie te verbeteren. Echter zal in het achterhoofd
gehouden moeten worden dat niet iedere strategie of techniek werkt
bij elk individu. Tevens staat het onderzoek naar
concentratietechnieken nog relatief in zijn kinderschoenen maar
belooft de toekomst veel moois. De aandacht voor de sportpsychologie
is groeiende nu steeds bekender wordt wat zijn invloed is en hiermee
zullen er wellicht nieuwe ontdekkingen gedaan worden op het gebied
van concentratie.
Voor het bovenstaande artikel heb ik me gebaseerd op
de volgende literatuur :
=
=> Hardy, L., Jones, G. & Gould, D. (1996). Understanding Psychological
Preparation for Sport: Theory and Practice of Elite Performers.
=
=> Moran, A.P. (1996). The Psychology of Concentration in Sport
Performers.
=
=> Williams, J.M. (2001). Applied Sport Psychology: Personal Growth to
Peak Perfomance.
|